Wat is er Nieuw?
Zeewaterforum.info

U bezoekt ons forum als gast, wij zouden het leuk vinden als u zich registreert en aktief mee discussieert in de verschillende topics.

Het grote ozon fabels & feiten onderwerp.

D

Dennis

Guest
Elders op het forum word er op dit moment gesproken over het gebruik van Ozon (O3) in het zeeaquarium. Omdat het m.i. zonde zou zijn als een onderwerp met waardevolle informatie ondergesneeuwt zou raken in een onderwerp dat er niet specifiek aan gewijd is én omdat ik het onderwerp daar niet wil verstoren met wat kritische kanttekeningen, heb ik er een nieuw onderwerpje voor gestart.

Persoonlijk vind ik het zelf ontzettend ingewikkelde materie daar we spreken over een effect op moleculair nivo. Ik pretendeer niet de wijsheid erover in pacht te hebben en verzoek de heren chemicie dan ook vooral te verbeteren waar dit nodig is. Wel hoop ik dat dit onderwerp enige weerstand kan bieden tegen de reinste onzin die er zo nu en dan over verkondigd word als zou het een wondermiddel zijn.

Inleiding: Wat is Ozon?
Ozon (O3) is een zuurstofmolecuul (O2) waar door middel van hoge spanning een extra atoom zuurstof is toegevoegd. Ozon is een zeer instabiel gas en zal simpel gesteld snel mogelijk weer een zuurstofmolecuul willen zijn (O2). Het extra toegevoegde zuurstofatoom word dan dus afgestoten. Door het afstoten ervan kan oxidatie plaatsvinden van een organische stof. Bijvoorbeeld als Ozon (O3) een nitrietmolecuul (NO2) tegen komt, stoot het ozonmolecuul de het extra atoom zuurstof af en word weer O2. Het NO2 (nitriet) molecuul krijgt er een extra zuurstofatoom bij en veranderd daardoor in NO3 (nitraat).
Lijkt allemaal prima zo.. Zuurstof is altijd welkom en nitriet willen we graag kwijt. Maar er zitten wat haken en ogen aan het gebruik van ozon.

Ozon in het algemeen.
Allereerst moet men zich realiseren dat Ozon behoorlijk giftig is. Bij het gebruik van bijvoorbeeld laserprinters komt ook ozon vrij. Er zijn in Nederland zelfs regels over hoe hoog een concentratie ozon mag zijn op bijvoorbeeld een werkvloer. Om veilig te kunnen werkenmag men geen hogere concentraties meten dan 0,06 ppm... Een concentratie van 0,3ppm mag men wettelijk niet langer dan 15 minuten aan blootgesteld worden. Ozon reageert niet alleen met vuil in water of lucht, maar ook met cellen in ons lichaam. Het oxideren van cellen in ons lichaam kan als uiterste consequentie kanker veroorzaken. We praten hier dus over een gas waar men serieus rekening mee moet houden!

Ozon in het aquarium.
Ozon word in het aquarium meestal om twee redenen toegepast. Ten eerste om het water te ontkleuren en ten tweede om een afschuimer te stimuleren. Maar wat gebeurd er nu werkelijk? Hoe is de werking van bovenstaande te verklaren? Is het werkelijk een wondermiddel?

Allereerst de (vooral geel) kleuring van water. Dit kennen de meeste aquarianen. Het water word belast met organische stoffen door onder andere urine van vissen. Dit bevat zogenaamde fenolen. Dit zijn lichtabsorberende moleculen die voor ons het water minder helder en optisch wat geel maken. De meest gebruikte remedie hiertegen is gebruik maken van een goede hoogaktieve filterkool. Deze bind de organische stoffen en deze worden daarmee bij het verwijderen van de kool fysiek uit het aquarium gehaald. Echter Ozon is ook in staat deze fenolen te oxideren en daarmee het water weer mooi helder te krijgen. Maar worden de fenolen daarmee ook werkelijk uit het water gehaald? Waarschijnlijk niet. In dit artikel geeft Randy Holmes-Farley (van het chemistry forumdeel op reecentral) aan dat veel van de water-kleurende organische verbindingen door ozon slechts in kleinere niet-kleurende moleculen worden gehakt en dus niet verwijderd terwijl aktieve kool dit wél doet.

Ten tweede de wel vaker aangehaalde stimulans die het de afschuimer zou geven doordat de geoxideerde organische stoffen beter af te schuimen zouden zijn. In hetzelfde artikel wijst Randy erop dat hem geen enkel wetenschappelijk bewijs bekend is dat dit het geval zou zijn. Hij voegt eraan toe dat hij zelfs niet eens een logische verklaring zou kunnen bedenken. Wel verklaart hij dat in een aantal gevallen het gebruik van ozon juist de werking van een afschuimer kan tegenwerken doordat bepaalde partiekels in het geheel niet meer af te schuimen zijn. Oxideren betekent dat een deeltje veranderd maar niet dat het verdwijnt uit het systeem. Wel voegt hij er aan toe dat het oxideren van een deeltje in sommige gevallen -wellicht- kan helpen het gemakkelijker afbreekbaar te maken voor bacterien.

Risico's van Ozon en maatregelen ertegen.
Zoals gezegt kleven er aan het gebruik van ozon doro de specifieke eigenschappen van dit gas bepaalde risico's. Het maakt het Ozonmolecuul in feitte niets uit of het zijn extra zuurstofatoom nu afgeeft aan een organisch deeltje in het water, de longen van een mens, of de kiewen van een vis. Bovendien kan Ozon tal van reacties met andere stoffen in zeewater teweeg brengen die afhankelijk zijn van weer andere parameters zoals de pH, de aanweezigheid van ammonium enz enz. Meer daarover is te lezen via deze link.
Tenslotte moet men zich realiseren dat Ozon allerlei materialen kan aantasten en dat zelfs materialen die ozonbestendig zijn kunnen worden aangetast als er verkeerd word omgegaan met een ozonisator. Zo kan bijvoorbeeld het zéér bijtende salpeterzuur gevormt worden als de lucht die door de ozonisator gaat niet goed droog is (vandaar dat men bij de meer professionele apparatuur gebruik maakt van zogenaamde luchtdrogers).

Ozon kan echter door aktieve kool onschadelijk gemaakt worden. Om deze reden word altijd aanbevolen zowel de uitstroom van de lucht in de ozonreactor (meestal de afschuimer) als de uitstroom van water uit de ozonreactor over kool te laten lopen zodat er zeker geen vrije ozon in de waterkolom in het aquarium kan komen. Je kunt je echter afvragen dat als je toch min of meer verplicht bent kool te gebruiken dat dus geelkeuring en organische vervuiling uit het water filter, wat dan nog de meerwaarde van het gebruik van ozon is.

Laat duidelijk zijn dat ozon gevaarlijk is en blijft voor mens en dier.
 

Eloi

I'm working on it.
Goed idee Dennis. Ik wil er graag meer over te weten komen want ik weet dat enkele toppers het gebruiken maar ik wil graag goed weten waar ik aan begin vooraleer ik dat zou doen natuurlijk.
 
OP
D

Dennis

Guest
Je zou uit bovenstaande de conclussie kunnen trekken dat ozon bij het gebruik van een goede, voldoende grote afschuimer en het regelmatig gebruik van wat goede actieve filterkool totaal overbodig en zelfs riskant kan zijn.

Je zou ook kunnen zeggen dat het een soort lapmiddel is om de geelkleuring te verdoezelen. Mijns inziens zijn de fabels rond ozon vooral een erfenis uit het verleden waar toen een gebrek was aan goede techniek. Dat er toen geexperimenteerd werd met dit soort middelen is begrijpelijk, zonder pioniers die af en toe wat uitproberen komt de hobby niet verder. Echter als men inzichten van destijds blijft projecteren op de huidige inzichten ga je volgens mij een stap terug in de tijd en dat kan volgens mij nooit de bedoeling zijn.

Ik ken een aantal echte top-bakken maar zou eigenlijk geen enkele kunnen noemen waar op dit moment nog gebruik word gemaakt van ozon.
 

Eloi

I'm working on it.
Ik heb een goede afschuimer. Een H&S 200-2xF2001, 1500 L
En verder filter ik eens in de 2 maanden een paar dagen over aktieve kool.

Ik heb niet het idee dat mijn water geel gekleurd is. Het ziet er helder uit.
Dus dan heb ik geen enkele reden om ozon te willen gebruiken?

Wat me meer zorgen baart is dan de ozonproduktie van laserprinters :(
 
OP
J

Jan Harbers

Guest
Dennis zei:
Je zou ook kunnen zeggen dat het een soort lapmiddel is om de geelkleuring te verdoezelen. Mijns inziens zijn de fabels rond ozon vooral een erfenis uit het verleden waar toen een gebrek was aan goede techniek.

Ik ken een aantal echte top-bakken maar zou eigenlijk geen enkele kunnen noemen waar op dit moment nog gebruik word gemaakt van ozon.

In de jaren 70 werd er veelvuldig gebruik gemaakt van ozon, inderdaad omdat men toen een stuk minder wist dan nu.

Gebruik van Ozon kan een mooi hulpmiddel zijn (vooral bij vijvers in de open lucht), maar hoever gaat men met het gebruik in aquaria hiermee?
Ik heb weinig toe te voegen aan de reactie van Dennis, wel wil ik opmerken dat we niet moeten doen of onze neus bloed......het water te geel en dan maar ozon of veel kool gebruiken, ik denk dat dit hetzelfde is als gelijktijdig op zowel het gaspedaal en rempedaal trappen..... (overbevolking dus)

En als men de ozon duidelijk ruikt is het leggen van een zakje kool op de uitlaat van een afschuimer zeker geen ideale oplossing, ik zou dan onmiddellijk de dosering gaan verminderen.

Ozon blijft een gevaarlijke stof!! Weet dus wat je doet.

kijk maar eens op Google.....waarschuwingen genoeg!

De aquaria waar ik tegenwoordig nog Ozon aantref zijn zonder uitzondering aquaria die vrij zwaar bevolkt zijn, eigenlijk te zwaar dus in mijn ogen.

Terug dus naar de basis.....visbestand afstemmen op de techniek die men heeft......zonder ozon dus.

Maar ja de discussie zal wel blijven, zou er maar eens goed over nadenken!!
 
OP
D

Dennis

Guest
Eloi zei:
Het ziet er helder uit.
Dus dan heb ik geen enkele reden om ozon te willen gebruiken?
Wat mij betreft helemaal juist. Ik weet dat degenen die wel ozon gebruiken wellicht een aantal redenen zullen aandragen om het wel te gebruiken, maar daar zou ik dan graag eens een op zeeaquaria van toepassing zijnde onderbouwing bij horen.

Eloi zei:
Wat me meer zorgen baart is dan de ozonproduktie van laserprinters :(
Vandaar dat tegenwoordig laserprinters in bedrijven in op de gang moeten staan of in (geventileerde) printerkamers.
 
OP
F

franky

Guest
weer een pracht topic erbij en vooral zeer leerzaam !
ook hier wil ik het fijnne wel eens van weten .

want !!
ook ik zit met de vraag of het wel verstandig is ozon te gebruiken ,vooral op een steenkoralen bak ?

pracht topic dennis ! ik hoop dat de chemi jongens hier meer kunnen/willen vertellen .;)
 

hlb

Senior Forumlid
Ik ken een aquariumhouder die twee dezelfde typen eiwitafschuimers heeft, op de een zit ozon, op de ander niet. De eiwitafschuimer waar ozon op staat schuimt meer af dan de afschuimer zonder ozon, kun je zeggen hoe dat komt.

Wat ik ook vreemd vond is dat de kraantjes waarmee hij de toevoeging regeld, om de paar maanden vernieuwd moeten worden wantdan zijn ze weggesmolten. Wordt dit door een chemische reactie warm of wordt het gewoon opgevreten door de ozon ?

Heb niet de intentie om het te gaan gebruiken, maar vind het wel interessant om er meer van te weten, en je eerste reactie heeft me wel al veel duidelijk gemaakt.
 
OP
D

Dennis

Guest
Het is vrij algemeen bekend (en heb het zelf ook ondervonden) dat indien 2 afschuimers in hetzelfde systeem worden geplaatst, eentje altijd harder werkt dan de andere. Dit is meestal terug te voeren op een net iets betere afstelling of opstelling. Indien het fenomeen bij de aquariaan in kwestie zonder bijstelling van de afschuimers ook nog zou voordoen als het ozon zou worden omgezet van de een op de ander, dan is het wellicht terug te voeren op het vernietigen van kleine organische deeltjes (bijvoorbeeld bacterien). Ozon kan, indien in voldoende mate toegevoegd, het water stereliseren. Of dit in normale situaties wenselijk is valt nog te bezien.

Het wegsmelten van de kraantjes ken ik zelf ook vanuit de vijvertechniek. Hier is vrijwel altijd de oorzaak dat de luchtdroger vervangen moet worden en er teveel vocht in de lucht zit waardoor (ik meen) salpeterzuur word gevormt van dit vocht. Dit is uitermate aggresief.
 

ozon

Senior Forumlid
Om nog even op het punt van Henk door te gaan:

Hoe kan het dan dat dezelfde afschuimer, in hetzelfde systeem, bij gelijkblijvend onderhoud (Voer, verversing, etc.) toch de afschuimer beter werkt met dan zonder ozon?

Ik heb dit jaren en jaren geleden (ergens 1993 – 1995) zelf eens ervaren met een ATK afschuimer. De ozon toevoer bedroeg circa 10 a 15 mg op een bak van 750 liter netto.

Ik heb toen 3 maal achter elkaar een week met en een week zonder ozon afgeschuimd. ?Het viel mij toen op dat bij gebruik van ozon er een hogere opbrengst in de beker zat.

Het betrof een systeem met een mix van leder, lps en sps koralen. Het visbestand waren toen een 3 tal zijlvindokters, 3 picasso dokters, Naso, 2 dwergkiezers, paarjte zandhappers, paartje manderijnvisjes.

Zo ik me nog kan herinneren waren alle waterwaarden verder goed.
 
OP
S

Salifert

Guest
Vroeger, heel, heel lang geleden werd er vrij veel ozon gebruikt en toen werd, in tegenstelling tot heden, er ook bewust geen bromide aan de zoutmengsels toegevoegd.


Ozon vormt namelijk vrij snel met bromide bromaat wat kankerverwekkend is. Nu zul je niet snel zeewater drinken maar bromaat is ook een oxiderende stof wat heel lang intact blijft.

Bromaat zal geen moleculen kleiner maken maar kan wel de gele kleur wegnemen. De stoffen blijven dan nog wel in het water.

Nadeel van dergelijke oxiderende stoffen is dat ze bijvoorbeeld ijzer kunnen oxideren waardoor het niet meer opneembaar is.

Anderzijds kan ozon, voorzover het in het water aanwezig is, organische stoffen, die giftige sporenelementen onschadelijk hebben gemaakt, kapot maken waardoor er vrij veel koper vrij kan komen.

M.i. is ozon iets wat men niet in een rif aquarium zou moeten gebruiken. Althans niet dag in dag uit.
 

Tanne

Tanne
Salifert zei:
Vroeger, heel, heel lang geleden werd er vrij veel ozon gebruikt en toen werd, in tegenstelling tot heden, er ook bewust geen bromide aan de zoutmengsels toegevoegd.


Ozon vormt namelijk vrij snel met bromide bromaat wat kankerverwekkend is. Nu zul je niet snel zeewater drinken maar bromaat is ook een oxiderende stof wat heel lang intact blijft.

Bromaat zal geen moleculen kleiner maken maar kan wel de gele kleur wegnemen. De stoffen blijven dan nog wel in het water.

Nadeel van dergelijke oxiderende stoffen is dat ze bijvoorbeeld ijzer kunnen oxideren waardoor het niet meer opneembaar is.

Anderzijds kan ozon, voorzover het in het water aanwezig is, organische stoffen, die giftige sporenelementen onschadelijk hebben gemaakt, kapot maken waardoor er vrij veel koper vrij kan komen.

M.i. is ozon iets wat men niet in een rif aquarium zou moeten gebruiken. Althans niet dag in dag uit.
Habib... Waarschijnlijk een stomme vraag, maar wie niet vraagt blijft dom: hoe zit 't dan met andere halogenen zoals chloride?
 
OP
M

MrBojangles

Guest
He, lekker. Eindelijk weer eens een mooi kwaliteitstopic met hoog niveau!!

Ik wist dat het tegenwoordig zeer zelden wordt toegepast, maar wist er het fijne nog niet van. Het is vrij duidelijk allemaal.

Super, Dennis!!
 
OP
S

Salifert

Guest
Tanne zei:
Habib... Waarschijnlijk een stomme vraag, maar wie niet vraagt blijft dom: hoe zit 't dan met andere halogenen zoals chloride?
Bedoel je of de andere halogenen ook oxideren?

Als dat de vraag is dan jodide wel. Deze zal tot jodaat oxideren.

Chloride niet of nauwelijks niet. Fluoride helemaal niet.
 

Eloi

I'm working on it.
Helemaal mee eens MrBojangles.

Ik ben benieuwd hoe dit zich gaat ontwikkelen maar ik denk dat ik mijn besluit al genomen heb ;)

Dennis, is het misschien een goed idee om van dit soort topics eens een soort FAQ te maken. Een soort samenvatting van ervaringen en kennis van het forum.
Dat zou denk ik ook handig zijn over stoffen als fosfaat en nitraat.
Zomaar een ideetje hoor :)
 
OP
H

Hunter

Guest
het is en blijft zeker intresant dat ozon gebeuren
maar bij mij komt het er niet in ,ik ben alergisch voor het woord Kanker:eek:

maar buiten dat ben ik er toch ook wel nieuwsgierig naar
ik heb bv gelezen ook hier ergens op het forum dat je ook Ozon kan gebruiken bv
als bestrijding tegen stip,het schijnt dat de stip omzeep wordt geholpen door
gebruik van ozon en als dat dan eventueel zo zou zijn wordt dan een onhoudbaar doktertje dan ietsje pietsje beter houdbaar???
niet dat ik er aan begin hoor maar zou het toch wel graag willen weten.

Gr Hunter
 
OP
D

Dennis

Guest
Ozon kan alleen iets aan de vrijzwemmende parasieten doen als deze in de reactorruimte (meestal afschuimer) komen. Dan nog moet de ozon in een behoorlijke dosering aanwezig zijn én is het de vraag of de parasiet zowieso niet zou zijn afgeschuimt.

Buiten de "reactor" zal verder (hopelijk) niets door ozon gedood worden. Immers het is NOOIT de bedoeling dat er vrije ozon in het aquarium terechtkomt.
 
OP
J

Jan Harbers

Guest
Hunter zei:
het is en blijft zeker intresant dat ozon gebeuren
maar bij mij komt het er niet in ,ik ben alergisch voor het woord Kanker:eek:

maar buiten dat ben ik er toch ook wel nieuwsgierig naar
ik heb bv gelezen ook hier ergens op het forum dat je ook Ozon kan gebruiken bv
als bestrijding tegen stip,het schijnt dat de stip omzeep wordt geholpen door
gebruik van ozon en als dat dan eventueel zo zou zijn wordt dan een onhoudbaar doktertje dan ietsje pietsje beter houdbaar???
niet dat ik er aan begin hoor maar zou het toch wel graag willen weten.

Gr Hunter


Mmmm ik denk dat Easylife meer en veiliger doet!!
 
Bovenaan